آزمایش تیروئید| آزمایشگاه تست تیروئید در تهران

آزمایش تیروئید چیست؟ آزمایشگاه تست تیروئید کدامند؟  بدن انسان جهت تنظیم اعمال حیاتی خود دارای یک سری غدد درون ریز و برون ریز می باشد یکی از مهمترین غدد درون ریز بدن غده تیروئید است. این غده به شکل پروانه است که در جلوی نای قرار گرفته است. آناتومی این غده به شکلی است که در حالت سالم و نرمال قابل شناسایی نیست ولی در زمان اختلال و بیماری بزرگ شده و در جلوی گلو قابل لمس می شود.این غده در بدن دو هورمون ترشح می کند بنام هورمون 1-تری یدوتیرونین (T3)2-تیروکسین (T4).غده تیروئید تحت تاثیر هورمون TSH است که از غده هیپوفیز ترشح می گردد.
 
آزمایش تیروئید در تهران
هورمون های تیروئید جهت رشد نرمال مغز به خصوص در سه ساله اول زندگی کودک ضروری هستند. اطفال حتی در سنین بالاتر نیز به هورمون های تیروئیدی جهت رشد و تکامل طبیعی خود احتیاج دارند و بالغین جهت تنظیم متابولیسم خود  و استفاده از انرژی جهت فعالیت های بدنی روزمره  به این هورمون ها نیازمند هستند.

TSH (Thyroid-stimulating hormone) یک هورمون گلیکوپروتئینی با وزن مولکولی 26600 دالتون میباشد که توسط سلول های تیروتروپیک بخش قدامی هیپوفیز ترشح می شود. هورمون TSH ترشح هورمون های T3 و T4 در تیروئید را بالا می برد. پس از کاهش سطح هورمونهای تیروئیدی  ترشح TSH در خون افزایش می‌یابد. سنجش سطح این هورمون در پیگیری کم‌کاری یا پرکاری تیروئید بسیار دارای اهمیت است و این تست یک تست انتخابی جهت غربالگری هیپوتیروئیدی نوزادان می باشد .درواقع بدن در زمان افزایش هورمونهای تیروئیدی میزان TSH کمتری ترشح می کند و در زمان کمبود هورمونهای تیروئیدی با افزایش ترشح TSH تلاش می کند تا این کمبود را  جبران کند.حداکثر میزان ترشح هورمون TSH درهنگام شب می باشد.هورمون TSH تحت تاثیر هورمون دیگری بنام هورمون TRH می باشد که از غده هیپوتالاموس ترشح می گردد.
TRH هورمون اصلی محرک جهت سنتز و ترشح TSH است. حدودا بعد از  ۱ دقیقه از تجویز TRH سطح ترشح TSH به حداکثر میزان خود در خون می‌رسد.


 
اختلالات تیروئید جزء شایعترین اختلالات غدد درون ریز میباشد، بطور مثال شیوع هایپوتیروئیدی یا بیماری هاشیموتوحتی تا ۵ % جمعیت عمومی نیز گزارش شده است.همچنین به دلایل ناشناخته اختلالات تیروئید در زنان نسبت به مردان 11 برابر شایعتر میباشد، در مراحل اولیه کم کاري تیروئید با علایم و نشانه هاي غیر قابل تشخیص همراه است )تحت بالینی(، وضعیت جبران شده را میتوان با توجه به افزایشTSH هورمون محرک تیروئید بیشتر از حد محدوده طبیعی و سطح تیروکسین T4 نرمال شناسایی کرد .
کم کاري تیروئید میتواند منجر به تاخیر در رشد کلی بدن، عقب ماندگی ذهنی- فیزیکی، اختلال در سیستم شنوایی، میوپاتی، اختلال یادگیري، و همچنین منجر به تاخیر در رشد گفتار و زبان،تولید گفتار و اختلال در صدا شود . علایم کمکاري تیروئید شامل:ضعف، خستگی، عدم تحمل سرما، یبوست، افزایش وزن، کاهش ضربان قلب، ادم اطراف چشم و اختلال در فاز بازگشت رفلکس هاي تاندونی می باشد. در این موارد سطح TSH افزایش می یابد و سطح T4, FREE T4, T3 , FREE T3 کاهش می یابد.
علاوه بر کم کاری تیروئید این غده همچنین ممکن است دچار پرکاری شود که علایم پرکاري تیروئیدیا هایپرتیروئیدی یا بیماری گریوز شامل تپش قلب، کاهش وزن، لرزش ، بی خوابی، اضطراب، ریزش مو و عدم تحمل گرما میباشد.،در این زمان TSHسرکوب شده و سطح سرمی آن کاهش پیدا کرده، و سطح, T3, T4, FREE T3, FREE T4افزایش می یابد. ، جهت پیگیري افراد مبتلا به پرکاري تیروئید سطح TSH  اندازه گیري میشود.

چه زمانی انجام تست TSH لازم است؟؟
زمانی که فرد دارای علائم پر کاری یا کم کاری تیروئید باشد یا زمانی  که تیروئید فرد بزرگ شود (گواتر) یا فرد دچار ندول تیروئید باشد در این زمان توصیه می شود که هورمون های تیروئیدی و TSH ارزیابی شوند.

مقدرا نرمال هورمون TSH در بدن چقدر است؟؟
مقدار این هورمون در سرم افراد در سنین مختلف متفاوت است. رنج مقادیر نرمال در سنین مختلف در جدول زیر گزارش شده است.البته باید هر آزمایشگاه مقادیر نرمال خود را به دست اورد.

 

تفسیر نتایج مربوط به تست هورمون TSH چگونه است؟؟
در زمان قرائت نتایج تست TSH غیر از حالت نرمال دو حالت ممکن است اتفاق بیفتد شامل میزان بالای هورمون TSH یا میزان پایین هورمون TSH که هر کدام را در ادامه تفسیر خواهیم کرد.
اگر سطح هورمون TSH در بدن بیش از حد نرمال باشد نشانه این است که غده تیروئید میزان کمتری هورمون T3و T4 در خون ترشح می کند و بدن جهت جبران این کمبود هورمون TSH بیشتری آزاد کرده است تا غده تیروئید را وادار به فعالیت بیشتری نماید. در واقع میزان زیاد TSH نشان دهنده کم کاری تیروئید است.
در حالت مقابل اگر سطح هورمون های تیروئیدی T3,T4 در بدن بیش از حد نرمال باشد لذا هیپوفیز جهت مقابله با این سطح بالای هورونهای تیروئیدی TSH کمتری را آزاد می کند درحقیقت سطح پایین TSH نشانه پرکاری غده تیروئید می باشد.
 در حالتی دیگر ممکن است همزمان هم هورمون های تیروئیدی T3و T4 و نیز هورمونTSH دارای سطح پایین باشند که این به علت اختلالات غده هیپوفیز و کم کاری غده هیپوفیز است که علت های مختلفی ممکن است داشته باشد از جمله  خون ریزی و یا کاهش خونرسانی به هیپوفیز، تومورهای غده هیپوفیز، پرتو درمانی و یا عمل جراحی خود هیپوفیز .
 

آزمایش های مرتبط با تست TSH شامل موارد زیر می باشد.
•    T4
•     T3
•    ANTI TG
•     ANTI TPO
•    FT4
•    FT3
در ادامه به طور خلاصه در مورد این آزمایشات توضیح خواهیم داد.
 غده تیروئید هورمونی به نام تری یدوتیرونین تولید می کند که به هورمون  T3نیز معروف است. همچنین هورمونی به نام تیروکسین تولید می‌شود که به T4 معروف است. این دو هورمون سوخت و ساز بدن ،دما و ضربان قلب را تنظیم می‌کنند.
آزمایش آنتی‌تیروگلوبولین یکی از آزمایشات مربوط به  غده تیروئید است. با این آزمایش می‌توان میزان غلظت تیروگلوبولین را مورد بررسی قرار داد. از این تست جهت درمان کم‌کاری ،پرکاری، و درمان سرطان تیروئید استفاده می گردد.
. در حالت عادی و در شخصی که فعالیت تیروئید او نرمال است، میزان این ماده بسیار کم است. در زمان بالا بودن  سطح تیروگلوبولین و پس از خارج کردن غده تیروئید از بدن باید سطح تیروگلوبولین در بدن کاهش پیدا کند. در غیر این صورت احتمال دارد که مقداری از غده تیروئید در بدن باقی مانده باشد، که در ادامه باید  تحت نظر پزشک بیمار به درمان خود ادامه دهد.
در بعضی موارد سیستم ایمنی بدن به بافت های بدن حمله می کند و سبب ایجاد اختلال و بیماری می شود . یکی از این بیماری‌ها  خود ایمن مربوط به غده تیروئید است. در این بیماری دستگاه ایمنی ،غده تیروئید  را مورد حمله قرار می دهد.
هدف از این آزمایش تشخیص آنتی بادی‌های ضد پراکسیدز تیروئیدیا TPO در بدن است. TPO  آنزیمی است که در تیروئید حضور دارد و نقش مهمی در تولید هورمون‌های تیروئیدی T3 ,T4 بازی می کند. در آزمایش anti TPO ما به دنبال آنتی بادی خود ایمن بر علیه این آنزیم هستیم که اگر مقدار این آنتی بادی بالا باشد نشانه بیماری خود ایمن بر علیه تیروئید است.

جهت بررسی عملکرد تیروئید از تست T3  به دو صورت T3 آزاد یا free T3  استفاده می‌شود
بیشتر T3 موجود در خون به پروتئین هایی متصل است و T3 که به پروتئین متصل نمی‌شود T3 آزاد نامیده می شود و به شکل محدود در خون گردش دارد.
زمانی که ترشح هورمون TSH در بدن ما غیر نرمال باشد ولی نتیجه آزمایش T4 نرمال باشد یا شخص علائم پرکاری تیروئید داشته باشد، از آمایش Free T3 در خون استفاده می‌شود

تیروئید هورمونی به نام تیروکسین ترشح می کند که به T4 معروف است. این هورمون در چندین عملکرد نقش دارد از جمله رشد و متابولیسم
این هورمون در بدن انسان به دو شکل وجود دارد شامل: T4 و FREE T4
که T4 به پروتئین متصل است و نمی تواند وارد بافت های بدن شود ولی FREE T4 به پروتئین متصل نیست و قادر خواهد بود که وارد بافت گردد. این آزمایش زمانی که فرد دچار یک ندول در ناحیه تیروئید است یا نتیجه آزمایش TSH آن غیر طبیعی است یا در زمانی که فرد تحت درمان یک اختلال تیروئیدی است درخواست می شود.


برای تست TSH آیا باید ناشتا باشیم؟
طبق گزارشات و رفرنس های علمی نیاز به ناشتایی جهت تست TSH  نیست اما به دلیل هم زمان بودن این تست با سایر آزمایشات اگر فرد ناشتا به آزمایشگاه مراجعه کند بهتر است.
چه داروهایی با این تست ممکن است تداخل کند؟
مصرف برخی دارو ها ممکن است دقت آزمایش را کاهش دهد بهتر است در زمان انجام آزمایش داروهای زیر مصرف نگردد:
دوپامین، آمیودارون ، لیتیوم، یدید پتاسیم، پردنیزول. البته بهتر است جهت قطع مصرف با پزشک معالج مشورت انجام گردد.


چاپ   ایمیل